Powrót do źródeł

Pożywienie, słońce i ogniska od pradawnych czasów były jedynymi źródłami energii.

Z czasem zastosowano też energię wiatru, która pozwoliła poznawać niedostępne dotąd rejony świata. Rewolucyjną zmianą okazało się wynalezienie koła młyńskiego. Było ono przydatne nie tylko do napędzania żaren, ale również maszyn włókienniczych, tartaków oraz wczesnych zakładów metalurgicznych. Energia wody uwolniła przemysł od kaprysów słońca i wiatru. Można ją było łatwo gromadzić w zbiornikach wodnych i wykorzystywać wtedy gdy była potrzebna. Miała jednak istotną wadę, przywiązywała przemysł do miejsc, nieraz bardzo oddalonych od siedzib ludzkich.

Niemal wszędzie dostępny był natomiast wiatr który pomimo swoich kaprysów, był powszechnie wykorzystywany do przemiału zboża i pompowania wody.

Rewolucja przemysłowa

Tą równowagę sił, zmieniła rewolucja przemysłowa. Dotychczasowe "zielone" źródła energii okazały się mało wydajne. Gwałtownie rozwijający się przemysł, potrzebował energii na zawołanie i tam, gdzie była najbardziej potrzebna. Należało więc sięgnąć do zapasów zgromadzonych w ziemi. Początkowo do węgla, potem ropy naftowej i gazu ziemnego a na koniec energii atomowej.

Pierwsze, ciężkie i nieekonomiczne maszyny parowe pożerały ogromne ilości węgla, ale okazały się niezbędne do pompowania wody z głębi kopalń. Wraz z ulepszeniami konstrukcyjnymi maszyny parowe stawały się lżejsze, mniejsze i zużywały mniej węgla. Mogły więc napędzać nawet statki i pojazdy.

Zielona energia chociaż ciągle obecna w gospodarce, spychana była do mniej ważnych zastosowań.

Zastosowania militarne

Motorem zmian były zastosowania militarne nowych technologii. Podstawą była rosnąca produkcja stali potrzebnej do celów cywilnych ale w jeszcze większym stopniu militarnych. Kolej żelazna umożliwiła szybką mobilizację i transport ogromnych armii a na morzach i oceanach władzę zdobyły pancerniki.

Kolejnym etapem rozwoju źródeł energii było wykorzystanie silnika spalinowego do napędzania samochodów, samolotów i czołgów.

Podobnie było z energią atomową, którą najpierw wykorzystano do zbudowania niszczycielskich bomb atomowych a wiele "pokojowych" zastosowań energii atomowej też służyło celom militarnym. W elektrowniach atomowych pozyskiwano pierwiastki rozszczepialne niezbędne do konstruowania niszczycielskich bomb, kolejne państwa inwestowały więc z tego powodu w energetykę atomową.

Bardziej prywatnie, mniej oficjalnie

Nowe technologie, wcześniej rozwijane często w celach militarnych, pozwoliły na udoskonalenie dawnych sposobów uzyskiwania energii. Chociaż nazywane "darmowymi", często nadal są mało konkurencyjne pod względem ekonomicznym. Istnieje jednak nadzieja że to się zmieni. Z tego powodu odnowione technologicznie stare źródła energii, wspomagane są z publicznych finansów. Czy w niedalekiej przyszłości energia pozyskiwana bez spalania kopalin zastąpi "brudną" energię pochodzącą z elektrowni atomowych, węgla, ropy naftowej i gazu ziemnego?

Do tego celu czeka nas jeszcze długa droga. Na tej stronie postaram się zastanowić co obecnie znajduje się w zasięgu zwykłych użytkowników.